Ai là tác giả thật sự của bài thơ này ? *

-Vì bài sưu tầm hơi dài nên tôi (Đỗ Đình Tuân) để cỡ nhỏ hơn bình thường
-Khi đọc các chữ ở trong hai ô trắng cuối bài các bạn BÔI ĐEN chữ sẽ rõ hơn 

TỔ QUỐC GỌI TÊN

Đêm qua tôi nghe Tổ quốc gọi tên mình
Bằng tiếng sóng Trường Sa, Hoàng Sa dội vào ghềnh đá
Tiếng Tổ quốc vọng về từ biển cả
Nơi bão tố dập dồn, chăng lưới, bủa vây
Tổ quốc của tôi, Tổ quốc của tôi
Bốn nghìn năm chưa bao giờ ngơi nghỉ
Thắp lên ngọn đuốc Hòa bình, bao người đã ngã
Máu của người nhuộm mặn sóng biển Đông
Ngày hôm nay kẻ lạ mặt rập rình
Chúng ngang nhiên chia cắt tôi và Tổ quốc
Chúng dẫm đạp lên dáng hình đất nước
Một tấc biển cắt rời, vạn tấc đất đớn đau
Sóng chẳng còn bình yên dẫn lối những con tàu
Sóng quặn đỏ máu những người đã mất
Sóng cuồn cuộn từ Nam chí Bắc
Chín mươi triệu môi người thao thức tiếng “Việt Nam”
Chín mươi triệu người lấy thân mình chở che Tổ quốc
linh thiêng
Để giấc ngủ trẻ thơ bình yên trong bão tố
Ngọn đuốc Hòa bình trên tay rực lửa
Tôi lắng nghe
Tổ quốc
gọi tên mình

http://khoavanhoc-ngonngu.edu.vn/home/index.php…
Nguyễn Phan Quế Mai

Bài thơ nổi tiếng “Tổ quốc gọi tên”: Bỗng dưng bị tranh chấp bản quyền

TP - Bài thơ khiến cộng đồng người nghe Việt dậy sóng bỗng dưng có người đứng ra tranh chấp bản quyền.

Nếu bài thơ không được phổ nhạc và trở nên nổi tiếng đến thế, liệu có hay không sự rắc rối lớn này? Ngày 2/10, từ Brussels, nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai phải bàng hoàng, bức xúc viết thư ngỏ gửi tới báo chí cả nước: “Tôi là tác giả Nguyễn Phan Quế Mai, hiện đang sống làm việc tại Brussels, Bỉ. Hiện nay có một người tên là Ngô Xuân Phúc đang sử dụng mạng xã hội để vu khống tôi, nói rằng tôi lấy cắp bài thơ “Tổ quốc gọi tên mình” của ông ta…”.

Không chứng cứ, vẫn ngang nhiên tố cáo người khác

Ai cũng hỏi vậy người có tên Ngô Xuân Phúc này có hiện diện thật hay không? Hay mới chỉ là một status dài trên trang facebook cá nhân? Như chính người này trình bày trên facebook và phóng viên đã gọi điện để phỏng vấn qua điện thoại di động, thì anh ta hoàn toàn không có chứng cứ gì về việc bài thơ đó do mình sáng tác?

“Để bảo vệ danh dự của mình, tôi xin lên tiếng như sau – Nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai nói - Là một người đã có các tác phẩm được xuất bản và giành các giải thưởng không chỉ ở Việt Nam mà còn ở Anh và Mỹ, bản quyền là điều tôi luôn tôn trọng trước tiên. 

Phát ngôn của ông Ngô Xuân Phúc xúc phạm đến danh dự nghề nghiệp của tôi, xúc phạm đến danh dự cá nhân tôi, và xúc phạm đến tình yêu thiêng liêng, bất khả xâm phạm của tôi dành cho Tổ quốc Việt Nam. Tôi sẽ làm tất cả những gì cần thiết, bao gồm việc sử dụng pháp luật, để bảo vệ danh dự và uy tín của tôi, đáp lại sự tin yêu của bạn đọc”.

Quế Mai vốn là giọng thơ yêu nước từ rất lâu đã sống trong lòng bạn đọc không chỉ với bài thơ “Tổ quốc gọi tên” mà còn rất nhiều bài thơ khác trong các tập “Cởi gió”, “Những ngôi sao hình quang gánh”… Nhiều bài cùng chủ đề và gây ấn tượng mạnh như: “Là Việt”, “Đồng Lộc”, “Thời gian trắng”, “Hà Nội”, “Những ngôi sao hình quang gánh”… Trong khi đó, người tự xưng là Ngô Xuân Phúc không phải là người viết chuyên nghiệp và chưa từng công bố được bất cứ sáng tác nào?

Theo người này thì anh ta viết bài thơ vào năm 2008, sau đó anh muốn gửi gắm cho một người có họ Nguyễn Phan đứng tên? Tại sao lại phải lắt léo và giấu mặt như thế? Nếu anh ta thật sự là tài năng, và bài thơ thể hiện tinh thần yêu nước như thế thì tại sao chính anh không đứng tên giới thiệu tác phẩm của mình? Cũng không gửi đăng báo hay đăng ở bất cứ diễn đàn chính thống nào mà lại chỉ đăng trên mạng xã hội, blog? Rồi sau đó lại xóa đi?

Lai lịch nào cho bài thơ yêu nước?

Nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai (thứ tư, từ phải sang) trong buổi ra mắt tập thơ “Tổ quốc gọi tên mình” tại Bảo tàng Phụ nữ Nam bộ (tháng 7/2015)

Liên quan đến sự kiện ra đời bài thơ dậy sóng, nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai lại nhớ rất rõ từng chi tiết. Chị kể: “Trước sự kiện tàu Bình Minh bị cắt cáp năm 2011, tôi cũng như các văn nghệ sĩ Việt Nam đều muốn cất lên tiếng nói bảo vệ chủ quyền lãnh thổ qua các tác phẩm của mình. 

Nhưng cảm xúc về biển đảo thì nhiều, làm sao để có thể nói về chủ đề lớn lao này bằng những tứ thơ mới mẻ và đủ sức lay động lòng người? Tháng 6/2011 nhà văn, nhà báo Hòa Bình, khi đó đang làm việc tại báo điện tử Vietnamnet, đã liên hệ phỏng vấn tôi với chủ đề “văn nghệ sĩ và chủ quyền biển đảo”. Bài phỏng vấn có câu hỏi “chị có sáng tác mới nào về chủ quyền biển đảo hay không?”. Từ Hà Nội, đem theo những câu hỏi ấy ra sân bay đi châu Âu, tôi nhắn tin cho Hòa Bình rằng sẽ gửi trả lời sớm.   

Máy bay cất cánh. Tôi nghiêng người nhìn qua cửa sổ. Hà Nội trải dài dưới mắt tôi. Tổ quốc tôi đó, những ngôi nhà nhỏ xinh lấp lánh ánh nắng, những thửa ruộng ngời lên như ngọc, những lùm cây xanh thẳm bình yên đang tỏa bóng xuống dòng sông Hồng uốn quanh một dải lụa mềm. Điều gì sẽ xảy ra nếu sự bình yên ấy bị một thế lực nào giày xéo? Điều gì sẽ xảy ra nếu ai đó cắt rời những tấc biển khỏi tấc đất Việt Nam? Ôi Tổ quốc, Tổ quốc! Tôi gọi thầm và chợt tiếng động cơ máy bay như tiếng sóng vọng về:

“Tôi đang nghe Tổ quốc gọi tên mình

Bằng tiếng sóng Trường Sa Hoàng sa dội vào ghềnh đá…”

Hai câu thơ đầu tiên hiện lên trong tâm trí tôi. Tôi tìm vội giấy bút. Như một mạch nước ngầm đã được khai thông, những câu thơ khác cứ thế tuôn trào. Tình cảm yêu thương dồn nén mà tôi dành cho dải đất Việt giờ đây được cất nên lời. Tôi viết rất nhanh, một mạch, không chỉnh sửa. 

Rồi tôi đọc lại, chọn lọc các khổ thơ, sửa chữa câu từ, sắp xếp chúng để các thông điệp của bài thơ được truyền tải rõ ràng và mạch lạc nhất. Bài thơ bắt đầu bằng nhịp điệu dồn dập, về những hiểm họa Tổ quốc đang phải đương đầu, về sự hy sinh, mất mát, để rồi thắp lên niềm tin về hòa bình. Trong sâu thẳm lòng mình, tôi ước ao rằng tất cả những xung đột tranh chấp về biển đảo sẽ được hòa giải qua đối thoại, và sẽ không có chiến tranh, đầu rơi, máu đổ.

                                        Bìa tập thơ của Nguyễn Phan Quế Mai

Khi máy bay đưa tôi vượt lên những tầng mây trắng, khi tôi không còn nhìn thấy hình hài Tổ quốc, bài thơ đã được hoàn thành. Hạ cánh xuống thành phố Franfurt, Đức, tôi quyết định gửi tác phẩm này cho một tờ báo giấy trước khi gửi cho báo mạng Vietnamnet. Tôi in báo giấy trước vì đây là một việc tôi vẫn thường làm đối với các tác phẩm mới nhất của mình. 

Tôi gửi bài thơ này cho nhà báo Hải Giang, báo Hà Nội mới vào lúc 23:21:22 giờ ngày 20/6/2011. Lá thư điện tử này tôi vẫn còn giữ, cũng như những trao đổi của chúng tôi về câu từ của bài thơ, xoay quanh các cụm từ như “kẻ thù”, “kẻ lạ mặt”. 

Bài thơ của tôi xuất hiện trên báo Hà Nội mới ngày 26/6/2011. Sau khi báo in, tôi gửi bài phỏng vấn cùng bài thơ “Tổ quốc gọi tên” cho nhà báo Hòa Bình. Ngày hôm sau, ngày 27/6/2011, bài thơ “Tổ quốc gọi tên” được đăng tải trên báo điện tử Vietnamnet. 

Tôi vẫn còn giữ các email liên lạc với nhà báo Hòa Bình vào thời điểm này, bao gồm trao đổi của chúng tôi về câu từ của bài thơ. Báo Hà Nội mới ra ngày 26/6/2011 cũng như đường link của báo Vietnamnet đăng bài phỏng vấn của tôi vẫn còn đó là minh chứng cho bản quyền của tôi về bài thơ”.

Lá thư của Ngô Xuân Phúc ngày 28/9 đề cập đến bài thơ “Tổ quốc gọi tên mình” đã không biết tới một chi tiết vô cùng quan trọng mà chỉ có người trong cuộc mới biết. Bài thơ của Quế Mai mang tên “Tổ quốc gọi tên” chứ không phải “Tổ quốc gọi tên mình”. Khi phổ nhạc bài thơ này, nhạc sĩ Đinh Trung Cẩn, dựa vào câu thơ đã đặt tên ca khúc là “Tổ quốc gọi tên mình”. 

Nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai (phải) và nhà văn Nguyễn Thị Hòa Bình

Sau khi bài thơ được nhạc sĩ Đinh Trung Cẩn phổ nhạc thành bài hát “Tổ quốc gọi tên mình”, tác phẩm đã nhận được sự đón nhận của rất nhiều các tầng lớp công chúng và giành được nhiều giải thưởng chuyên môn quan trọng của năm 2011.

 Tại sao vào năm 2011, Ngô Xuân Phúc không lên tiếng nhận mình là tác giả thơ mà phải chờ đến bốn năm sau? Ngô Xuân Phúc đã có bằng chứng nào về việc Nguyễn Phan Quế Mai có quen biết với bất cứ người bạn nào hoặc đã từng được gửi gắm/cho/tặng bài thơ này? 

Về các cáo buộc thiếu chứng cứ pháp lý của ông Ngô Xuân Phúc, Quế Mai cho biết: “Phát ngôn của ông Ngô Xuân Phúc xúc phạm đến danh dự nghề nghiệp của tôi, xúc phạm đến danh dự cá nhân tôi, và xúc phạm đến tình yêu thiêng liêng, bất khả xâm phạm của tôi dành cho Tổ quốc Việt Nam. 

Qua các phương tiện truyền thông Việt Nam, tôi yêu cầu ông Ngô Xuân Phúc phải gửi thư chính thức xin lỗi tôi trước ngày 10/10/2015. Nếu không tôi sẽ tiến hành các thủ tục pháp lý để kiện ông ấy về tội vu khống. Hiện tôi đang liên lạc với luật sư, và sẽ làm việc đến cùng để chứng minh rằng tôi không thể nào dối trá trong tình yêu thiêng liêng, bất khả xâm phạm của mình dành cho Tổ quốc”.

Tiết lộ gây sốc về tranh chấp bản quyền bài thơ “Tổ quốc gọi tên”

Khi câu chuyện bản quyền bài thơ “Tổ quốc gọi tên” chưa ngã ngũ thì nhà thơ Bàng Ái Thơ, con gái của nhà thơ - họa sỹ Bàng Sĩ Nguyên, cháu gái nhà thơ Bàng Bá Lân đã lên tiếng xác nhận rằng, vào hồi tháng 4/2011, bà đã được đọc bài thơ này; người viết ra nó là một tác giả nam, và anh ấy là một người lính.

Tên bài thơ lúc mà tôi đọc là “Tôi nghe Tổ quốc gọi tên” chứ không phải là “Tổ quốc gọi tên” hay “Tổ quốc gọi tên mình” như thế này.

“Đừng vội ném đá người ta”

Ái nữ của một trong những người sáng lập ra Hội Nhà văn Việt Nam (năm 1957) cho biết: “Đừng vội ném đá người ta bởi tôi tin bạn Phúc nói thật”. Chia sẻ độc quyền của nhà thơ Bàng Ái Thơ với PV candonline được đưa ra khi câu chuyện về bản quyền bài thơ nổi tiếng này đang trở nên căng thẳng trong dư luận, trong đó có nhiều ý kiến cho rằng anh Ngô Xuân Phúc, người nhận mình là tác giả của “Tổ quốc gọi tên” bị “ảo tưởng” và “có dấu hiệu về tâm thần”…

Nhà thơ Bàng Ái Thơ kể lại, năm 2010, bà có đi Cô Tô và hoàn thành bản thảo tập thơ “Mắt lặng”, trong đó có bài “Cô Tô từ phía khơi xa”. Sau khi in xong tập thơ, bà đã mang tặng bạn bè của mình; rồi bằng một cách nào đó, bài thơ đã đến tay nhà thơ Anh Vũ ở Bắc Giang (nhà thơ Anh Vũ sinh năm 1943 tại Bắc Ninh, là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, hội viên Hội Mỹ thuật Việt Nam – PV). Lúc đó, nhà thơ Anh Vũ đã gửi đến bà tập tham luận về nhà thơ Anh Thơ nhờ bà xem có gì cần góp ý không; kèm bài thơ đang gây bão dư luận trên.

Tác giả Nguyễn Phan Quế Mai và tập thơ có bài thơ “Tổ quốc gọi tên” đang gây tranh cãi.

“Vì lúc liên lạc, tôi có nói với anh ấy là sau đi biển về, tôi sẽ viết chuyên tâm về biển đảo hơn. Tôi cũng thích chủ đề biển đảo và nghĩ rằng sẽ phổ nhạc một số bài về chủ đề ấy. Anh ấy bảo nếu thế thì qua cháu Nguyễn Trung Kiên (người biên tập cuốn sách “Giáo sư Trần Đức Thảo: Biển quê hương dạt dào và trầm tư triết học”, NXB Lao động, năm 2011 - PV), anh gửi cho tôi bài thơ này để phổ nhạc, bảo tôi nghiên cứu thử.

Lúc đó là tháng 4/2011. Anh ấy nói biển đảo thì ít người viết, có bài này đọc được. Nó mang tính biển đảo và dễ đi vào lòng người. Tuy nhiên, sau khi đọc, tôi thấy nó không có chất trữ tình (tôi quen với dòng thơ trữ tình để phổ nhạc) và có vẻ cứng quá, "sắt thép" quá, hô hào quá. Tôi có liên lạc lại và bảo tôi sẽ không phổ nhạc cho bài thơ ấy vì nó đầy tính báo chí.

Nhà thơ Anh Vũ có bảo với tôi: "Thế em sửa lại đi". Tôi bảo ‘ôi chết, sửa thì phải xin phép tác giả chứ tùy tiện sửa là không được đâu, thế tác giả là ai’. Anh Vũ bảo anh lấy bài thơ này trên mạng, cũng không quen người đó, chỉ biết đó là bộ đội, thích viết lách, và hai người đã từng trao đổi với nhau về bài thơ này rồi. Anh bảo với cậu ấy bài thơ hay và sẽ tìm nhạc sỹ để phổ nhạc cho cậu ấy. Cậu ấy đồng ý” - nhà thơ nhớ lại.

Nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai (bên phải) trong ngày ra mắt tập thơ “Tổ quốc gọi tên mình”.

Vì không phổ nhạc nên sau đó, nhà thơ Bàng Ái Thơ cũng không quan tâm đến bài thơ này nữa. Cho tới đầu tháng 5/2014, Bộ Tư lệnh hải quân có tổ chức chương trình sáng tác về biển đảo (đúng dịp Trung Quốc ngang nhiên hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trên vùng biển thuộc chủ quyền của nước ta)  và in tập sách nhạc “Âm vang biển gọi”, trong đó chọn một số tác phẩm của các nhạc sỹ – nhà thơ có thơ phổ nhạc. Lúc đó, cầm tập sách nhạc ấy, mở trang đầu tiên, bà thấy “Tổ quốc gọi tên mình” do nhạc sĩ Đinh Trung Cẩn phổ nhạc từ thơ của Nguyễn Phan Quế Mai.

Lúc đó, bà chợt nhớ đến ngay bài thơ mà nhà thơ Anh Vũ từng đưa bà trước đây. “Song bài thơ là nó nhưng không còn là nó nữa. Nghĩa là nội dung của bài thơ trước đây mà tôi đọc chỉ còn 75 -80% mà thôi. Có một số câu chữ đã được sửa đi cho mới, cho phù hợp hơn. Nghe chừng hô hào hơn và sát thực tế hơn. Tên bài thơ lúc mà tôi đọc là “Tôi nghe Tổ quốc gọi tên” chứ không phải là “Tổ quốc gọi tên” hay “Tổ quốc gọi tên mình” như thế này. Tôi thấy tên tác giả là Quế Mai, một người nữ chứ không phải người nam. Tôi đem thắc mắc ấy trò chuyện cùng một số nhạc sỹ thuộc Khối nhạc sỹ vẫn sinh hoạt định kỳ tại nhà tôi thì các bác cười rằng, các nhà văn nhà thơ lắm bút danh lắm. Tôi thấy cũng hợp lý nên tôi cũng không để ý nữa”, bà kể lại.

“Mọi người không nên vội vàng quá”

Cho tới mấy ngày hôm nay đang xôn xao vụ tranh chấp bản quyền bài thơ này, nhà thơ Bàng Ái Thơ chợt nhớ ra chuyện kia rồi cố gắng nhớ lại mọi chuyện một cách cụ thể. Bà cho rằng, mọi người lên tiếng bênh vực Nguyễn Phan Quế Mai vội vàng quá. Bà nói: “Tôi đọc thông tin trên báo và những lời bình luận có phần ác ý với anh Phúc kia xong và buồn quá. Tôi có chia sẻ điều đó với nhạc sỹ Nguyễn Nghiêm Bằng, con trai thứ của nhạc sỹ Văn Cao, tôi hỏi anh có nhớ chuyện tôi từng nói về tác giả bài thơ này không thì anh ấy cười, bảo rằng vẫn còn nhớ”.

Nhà thơ Bàng Ái Thơ, lên tiếng xác nhận bà đã từng đọc bài thơ vào tháng 4/2011.

Khi được hỏi, những điều bà kể lại ở trên cũng đồng nghĩa với việc nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai đã “đạo’ thơ của anh Ngô Xuân Phúc có phải không, bà chia sẻ: “Nói Nguyễn Phan Quế Mai gian có lẽ cũng không phải, đạo cũng không phải đâu. Có thể chị Mai đã ngấm trong đầu những câu thơ như thế. Lúc đó, tinh thần yêu nước lên cao, chị ấy nung nấu viết bài thơ về biển đảo, gặp cái tứ đấy, giống như thấm vào mình rồi bật ra những ý thơ đấy mà không ý thức được rằng những câu thơ đấy đã có người viết ra trước đó rồi. Nhưng tôi cũng hơi băn khoăn một điều, liệu đọc bài thơ sau mà nội dung giống tới 75 – 80% nội dung bài thơ trước thì liệu đây có phải là cái sự đọc rồi ngẫu nhiên mà ngấm hay không?”.

“Nhưng sao anh Phúc lại không nhớ thơ mình viết ra được?”, về điều này, bà Bàng Ái Thơ cho rằng, nếu chỉ vì như thế mà quy kết cho người ta như thế này thế kia thì tội nghiệp cho họ quá. Anh Phúc không có gì trong tay để chứng minh được rằng đó là bài thơ của mình vì chuyện bản thảo mất hoặc thất lạc trong quá trình lưu trữ là điều hoàn toàn có thể. Với lại, có phải ai cũng thuộc hết thơ mình đâu. Tôi là một ví dụ chẳng hạn. Thời gian rồi đủ thứ bận rộn dễ làm người ta quên đi một cái gì đó trong một khoảnh khắc, thậm chí một quãng thời gian dài. Cái đó tôi hiểu chứ”.

Khi chúng tôi nói rằng, đồng ý công khai chia sẻ những thông tin này, bà sẽ phải chịu trách nhiệm về những phát ngôn của mình trước công luận, nhà thơ Bàng Ái Thơ bảo: “Tôi đã sẵn sàng. Tôi biết đến đâu tôi nói đến đó. Với lại, nếu tôi biết chuyện này thì tôi tin rằng, chắc chắn sẽ có những người khác cũng biết và họ sẽ tìm ra sự thật, đâu mới là tác giả chính của bài thơ. Tôi chỉ hơi tiếc một điều đó là nhà thơ Anh Vũ đã mất hồi năm ngoái. Bởi nếu không, anh sẽ nói cho mọi người biết rằng anh lấy tác phẩm này trên mạng như thế nào. Nhưng còn có cháu Trung Kiên, người đã giúp anh Vũ chuyển bài thơ cho tôi vẫn còn đó, mọi người có thể xác nhận từ phía cháu”.

Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc này.

Sáng ngày 6/10, nhà thơ Bàng Ái Thơ có kể lại, bà biết đến bài thơ là do nhà thơ Anh Vũ sống ở Bắc Giang gửi. Trả lời Báo CAND vào ngày 2/10 trước đó, anh Ngô Xuân Phúc, người nhận mình chính là tác giả của bài thơ này cũng cho biết rằng, ở thời điểm anh đăng tải bài thơ trên mạng vào năm 2008, “có một nhà thơ là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam vào đọc khen hay. Vì không để ý lắm nên chỉ biết là người Bắc Ninh hay Bắc Giang gì đó”.

Nhà thơ Nguyễn Hữu Quý: Một trong 2 người phải hổ thẹn vì sự dối trá của mình!

“Đừng vội quy kết ai thật, ai giả trong cuộc này. Cũng đừng cao giọng nói người đàn ông ấy là hoang tưởng, điên rồ. Sự từng trải buộc tôi phải thận trọng trong lựa chọn nghiêng về ai. Nguyễn Phan Quế Mai từng dịch rất hay bài thơ ‘Bông huệ trắng” của tôi sang tiếng Anh nhưng cho đến giờ phút này, tôi cũng chưa mắng mỏ người đàn ông nhận “Tổ quốc gọi tên mình" là của mình. Vì tôi nghĩ, còn đủ thời gian để đọc lại, để tìm hiểu và suy xét. Lòng yêu nước rất đáng trân trọng nhưng lòng trung thực của con người cũng quý giá không kém. Tổ quốc không cần sự yêu nước giả dối. Tiếng nói yêu nước cần phải trung thực. Thơ cũng vậy. Tôi tin sớm muộn sự thật sẽ được minh chứng. Một trong hai người phải hổ thẹn vì sự dối trá của mình”.

Theo Đậu Dung
Công an nhân dân

11/10/2015

Đỗ  Đình Tuân 

Năm năm chơi mạng…

(14/10/2010-14/10/2015)

Năm năm chơi mạng thật là vui

Bốn cõi thênh thang rộng khoảng trời

Bầu bạn xa xôi thành gần gặn

Chuyện trò như thể cạnh nhau thôi

Năm năm chơi mạng thật là say

Du lịch tham quan suốt tối ngày

Thơ thẩn tuôn ra như tháo cống

Chuột trù cóc ngóe cả mà hay

Năm năm chơi mạng thật là may

Bầu bạn giao lưu trò với thày

Cái xóm Tri Ân thành mái ấm

Ba miền gắn bó tựa chân tay

Năm năm chơi mạng thế mà hên

Gặp gỡ mấy nàng rất có duyên

Đối đáp văn chương đều sắc sảo

Tuổi già như bỗng hóa thanh niên

Năm năm chơi mạng thấy có ích

Viết văn soạn sách lại còn dịch

Bỏ tiền in ấn gửi bạn xem

Bạn bảo văn mày xem khá thích…?

Xin cám ơn bầu bạn gần xa

Ít nhiều chia sẻ mấy năm qua

Tương phùng tương ngộ dài hay ngắn

Cũng tại cơ duyên cả ấy mà…?

Cám ơn trí tuệ, cám ơn đời

Sinh ra nhà mạng lắm điều vui

Thông tin phong phú nhiều vô kể

Gần gũi nhau thêm người với người

10/10/2015

Đỗ Đình Tuân

Thơ mừng Xuân Thảo Đồng Nai

Xuân Thảo Đồng Nai mới dựng nhà

Nghe đồn sắp sửa tiệc tân gia

Một tòa bề thế nom cao vững

Hai gác thênh thang chiếu sáng lòa

Nội thất hai hàng "dê liếm vách" ?

Hành lang một dải gạch không hoa

Ba chìm bảy nổi lênh đênh chín

“Thằng khổ” hôm nay mới thật là…

09/10/2015

Đỗ Đình Tuân

Xướng họa với Cẩm Tú

Thiếu nữ

Dáng ai nhè nhẹ lướt thu êm

Thoăn thoắt đôi chân khẽ dạo thềm

Mắt biếc xa xôi miền ảo mộng

Vai thon hờ hững tóc buông mềm

Lâng lâng dáng nhẹ làn mây sớm

Ngan ngát hương nồng thoảng gió đêm

Thiếu nữ bước đi ngơ ngác lối

Cho lòng ai đó rộn ràng thêm ?

08/10/2015

Đỗ Đình Tuân

Phụ chép Tiếng Thu của Cẩm Tú

 

Tiếng thu dịu ngọt khúc ru êm,

Chiếc lá vàng rơi khẽ chạm thềm.

Gió thổi se se làn gió mỏng,
Mây trôi lãng đãng dải mây mềm.
Bầu trời soi bóng xanh hồ mộng,
Mặt nước in hình nguyệt sáng đêm.
Nhè nhẹ hương hoa theo gió thoảng,

Tâm hồn đa cảm mộng mơ thêm./.

          Hà nội : tháng 9/2015

                    Cẩm Tú

Phản ứng của Nhật Thành về việc tự ý sửa và họa thơ của nàng

        

Một hôm vào trang của Song Thu, thấy Nhật Thành, một nhà giáo, nhà văn và cũng hay làm thơ và bình thơ nữa. Nàng  khá sở trường về truyện ngắn, nhưng lúng túng về thơ Đường luật và hoàn toàn không hào hứng với thơ xướng họa. Ây vậy  mà nàng lại họa lại thơ của Song Thu. Cố nhiên là bài thơ của nàng tuy sắc sảo và khá đáo để nhưng còn thất niêm và xướng họa thì chưa hợp cách.

Thấy một người không hào hứng với thơ xướng họa mà lại làm thơ xướng họa tôi mới nảy ra cái ý “Không mời cũng họa”. Tôi đã tự ý sửa chữa bài thơ của nàng rồi lấy làm bài xướng để họa chơi. Nhưng tôi chỉ để ở Blog cá nhân thôi. Khi bài ấy đưa lên trang Tri Ân Cuộc Đời thì Song Thu mới đọc và lại nhanh nhảu đưa sang trang Hương Ngàn của Nhật Thành. Vì vậy mà Nhật Thành mới biết là có việc tôi tự ý sửa chữa và họa lại thơ nàng. Nàng lập tức lên tiếng: “Rất bất ngờ vì món quà tuyệt vời này của anh Đỗ nhà ta! Thú thực thì em cứ hoa cả mắt, đinh cả tai vì cái trắc bằng bằng trắc của loại thơ đầy trí tuệ này chị ạ. Người làm thơ khó một, người sửa thơ khó mười, anh Đỗ nhà mình dù có khó một trăm chắc vẫn cảm thấy nhẹ như không. Em sẽ cóp bài thơ đã sửa và bài họa về máy mình làm của...hồi môn khi lấy chồng! He he...
Tuy nhiên xin chàng đừng giận em. Em không có lỗi dù hai câu thực chàng có dùng câu hỏi tu từ để hờn, để trách.Em đã hi sinh gần hết cuộc đời, và vẫn tiếp tục phải quên mình đi để làm nốt những gì được gọi là bổn phận.
Giá một ngày nào đó, em có cơ hội được giao lưu cùng xóm tri ân của anh chị thì vui biết mấy! Mong lắm!”

Tôi đọc lại bài thơ họa của mình và thấy quả là hai câu thực có “đổ oan” cho nàng thật. Tôi bèn sửa lại hai câu ấy cả trên trang Blog cá nhân, cả trên trang Tri Ân và thông báo cho nàng biết: “Bài "Hỏi cô mình" anh Tuân đã sửa hai câu thực để "giải oan" cho Nhật Thành.Nhật Thành vào trang Blog của anh để xem bản mới sửa chữa.”

Nàng cóp lại bài thơ ấy và kèm theo một lời cảm ơn để trả lời tôi:

Hỏi cô mình ?
Từ bữa anh đi vẫn hé phòng
Một mình đêm vắng có buồn không ?
Thôi đành anh nhé xa xôi mặt
Để dạ em nguôi khắc khoải lòng
Món nợ nhân duyên dù trả hết
Gánh tình số kiếp lại chưa xong !
Đêm đêm thầm ước tình quân đến
Cháy dạ mong ai chẳng khép tròng ?
Đỗ Đình Tuân
Cảm ơn anh Tuân !

                                 05/10/2015

07/10/2015

Đỗ Đình Tuân

Tái cơ cấu lại vườn rau

07/10/2015
Đỗ Đình Tuân

Hương ước một làng cổ ở Hải dương (4)

Quân cấp công điền công thổ

Điều thứ 73

Làng không có công điền quân cấp

Điều thứ 74

          Những vườn đất làm đình chùa hay là những chỗ đất làm đình chùa thì giao cho thủ từ, thủ tự trông nom.

Điều thú 75

          Những hồ ao sông ngòi…không thể quân cấp được thì hàng năm phải đem đấu cố lấy tiền sung vào công quỹ. Khi đấu cố phải lập biên bản làm bằng chứng.

Điều thứ 76

          Làng có những tự điền sau: 1 mẫu ruộng thần, 27 mẫu ruộng Phật tự, không có ruộng hậu, có 4 mẫu ruộng tư văn. Những ruộng này giao cho ai quản cố thế nào, lấy hoa lợi làm gì thì mục tế tự sau này sẽ nói rõ.

Điều thứ 77

          Nếu làng có phiếu Quốc trái thì kê rõ là mấy phiếu và giao cho ai giữ, lãi Quốc trái phải sung vào công quỹ (Làng không có Quốc trái).

Điều thứ 78

          Vị trí đình chung thì tùy theo chức tước, phẩm hàm hay văn bằng tùy người mà cắt đặt. Bảng đối kê vị thứ phụ đính trong hương ước này có thể làm mẫu để xếp đặt các vị thứ ở trong đình.

Điều thứ 79.

          Khi có việc gì công ích phải chi tiêu nhiều thì Hương Hội có thể bán vị thứ để lấy tiền chi dùng, nhưng chỉ có những vị thứ trong Hương thôn thì mới có thể bán được thôi, trước khi bán phải xin phép quan trên y chuẩn mới được. Bán vị thế mà không xin phép thì coi như không vậy.

Điều thứ 80

          Bán bao nhiêu vị thứ, những vị thứ gì, và mỗi vị thứ bao nhiêu thì khi nào đến Hương hội sẽ họp bàn định rồi kê rõ vào đơn xin phép.

Điều thứ 81

          Khao nghĩa lf làm cỗ mới dân làng hay là kỳ dịch ăn mừng được bổ sung công chức, tuyển cử vân vân. Khao thì có thể nộp tiền thế khao theo như bản kê phụ đính trong hương ước này cũng được như người nào đã có chức phận gì ở trong làng thì đều phải khao thì mới được vị thứ trong đình.

Điều thứ 82

          Người nào trước có dịp khai rồi hoặc làm cỗ mới dân, hoặc nộp tiền công quỹ cũng vậy mà sau lại được thăng hàm hay thăng chức thì không phải khao nữa. Nhưng muốn làm rượu mời dân làng bạn hữu cũng mặc ý.

Điều thứ 83

          Tiền vọng tức là tiền nhập tịch mà người nào đã có vị thứ trong đình đều phải nộp. Tiền vọng thì bắt buộc phải nộp và chiểu theo bản đối kê phụ đính theo hương ước này.

Điều thứ 84

          Người nào trước đã có dịp gì nộp tiền vọng rồi sau lại thăng hàm thì không phải vọng nữa. Những người nào thăng chức được nhấc lên hàng trên thì phải đổi tính số tiền vọng trước với số tiền vọng lên chức mới này mà nộp bù.

Điều thứ 85

          Lên lão thì không phải nộp tiền gì cả. Nhưng người nào muốn sửa lễ yết thần, cỗ bàn mời thân bằng Kỳ Lý cũng mặc ý không ai bắt buộc.

Tế tự

Điều thứ 86

          Kê rõ số đình chùa miếu mạo trong làng: trong làng có hai đình – Phúc Khánh đình và Phúc Lộc đình; ba ngôi chùa: Quang Liệt tự, Thành Phúc tự, Thanh Am tự, một văn chỉ.

Điều thứ 87

          Hai đình làng có ngày mống 2 tháng giêng âm lịch là ngày Thánh đản, ngày mồng 7 tháng 3 và ngày 22 tháng 9 là ngày kỷ niệm thần tích. Tế lễ trong một ngày thì giải tán. Ba chùa cộng có 27 mẫu ruộng Phật tự, hàng năm chùa giao cho sư làng cấy để sửa biện những ngày Khánh đản, Phất tích là ngày mồng 8 tháng 4 và đèn hương những ngày sóc vọng. Hội tư văn có 4 mẫu ruộng, những người có chân trong hội cứ luân canh với nhau, hoa lợi ấy để sửa biện vào những ngày Xuân Thu đinh tế.

Điều thứ 88

Những lệ vào đám chỉ đến 7 ngày là cùng.

Điều thứ 89

          Trầu rượu, hương đăng những ngày sóc vọng thì lý trưởng đương thứ phải chu biện, làng sẽ giao đủ tiền công cho mà chu biện. Số tiền ấy thì dân trích vào tiền đấu giá chợ, mối năm được 72,00 đồng, mỗi tháng phát cho 6, 00 đồng. Những ngày sóc vọng lý trưởng sửa biện thì chỉ hoa nghi, trầu rượu, còn việc phụng sự thì dân sẽ cắt phụ lão 70 tuổi trở lên và những hương lý không còn tại chức.

Điều thứ 90

          Đình Phúc Khánh và Phúc Lộccộng có 2 mẫu thần từ giao cho các giáp luân canh. Những ruộng ấy dùng để chi phí vào những ngày kỷ niệm thần tích đã kê rõ trong điều 87.

Điều thứ 91

          Có làng bắt người đang cai tế đám phải xuất tiền chu biện lễ vật để cúng thần mời dân thì nay bỏ hẳn. Ai đến lượt đang cai hay tế đám thì làng phải gia cho một số tiền hoặc là ruộng lệ để cầy cấy lấy lời mà chu biện lễ vật. Ai đến lượt đang cai hay tế đám mà không muốn làm thì có thể nộp tiền chuộc lệ (tùy theo lệ từng giáp một)

Điều thứ 92

          Đang cai tế đám thì cứ cắt lượt người trong giáp đảm nhận, hoặc cắt theo tuổi, hoặc cắt theo thứ tự ngày vào hàng giáp.

Điều thứ 93

          Về Hậu, ruộng Hậu, giỗ Hậu: làng nay chưa có vị Hậu nào.

Điều thứ 94

          Nếu sau này có vị Hậu nào thì sẽ đem cầm cố lấy tiền sung công quý chi biện các giỗ.

Điều thứ 95.

          Cách cát mệnh bái trong những ngày đóng đám thì phải những người có chân như sau: Nếu sau này có những vị quan trường thì vị thứ mệnh bái sẽ cử vào những người ấy. Hiện nay thì phái văn thân cựu học thì phải cử vào nhất nhị trường trở lên. Cánh kỳ hào từ chánh phó tổng trở lên. Những phó lý trưởng, chánh phó hội và những người được thưởng thụ phẩm hàm. Ngạch binh lính thì tòng chinh có công được thưởng từ bát, cửu phẩm trở lên. Thông cướng, văn xướng thì cử những người có chân. Lý phó trưởng tân cựu, chánh phó hội tân cựu. Việc mệnh bái thì những người có chân kê trên thì cứ luân phiên mà đảm nhận trừ những khi có tang cố hay trở sụ nối gì thì không kể…

          Việc thông xướng, văn xướng nếu những người có chân kê trên vì lẽ gì trở sự thì có thể cắt xuống những người khác cũng được. Nhưng dù là có chân mệnhbái thông xướng hay văn xướng đã đành lại còn phải có vọng vào tư văn nữa thì dân mới cắt đảm nhiệm những việc ấy.

Điều thứ 96

          Lệ phần biếu xét ra ở chốn hương thôn là một cái cội rễ cạnh tranh kiện tụng thì từ nay về sau bỏ hẳn đi.

                                        Le, thư ký (đã ký)

                             Quan tổng đốc Hải Dương duyệt y

07/10/2015

Đỗ Đình Tuân